Międzynarodowa konferencja “What do we lose when we lose a library?” zorganizowana została 9-11 września 2015 r.  przez Uniwersytet Katolicki w Leuven (Louvain) , Goethe-Institut Brüssel, British Council w Brukseli dla uczczenia setnej rocznicy zniszczenia Biblioteki Uniwersyteckiej w Leuven w 2014 r.

Uniwersytet w Leuven to najstarsza uczelnia w Belgii (założony w 1425 r.). Centralna biblioteka uniwersytecka mieszcząca się od 1636 w University Hall spłonęła wraz z 300 tys. książek w trakcie działań wojennych w 1914 r. Odbudowana została dzięki pomocy uczelni amerykańskich w latach 20. Jednak kolejna wojna przyniosła znowu zniszczenie. Podczas inwazji wojsk niemieckich w maju 1940 r. Biblioteka Uniwersytecka stanęła w płomieniach. powtórnie. Spłonęło 900 tys. książek. I znowu dzięki amerykańskiej pomocy Bibliotekę Uniwersytecką odbudowano i uruchomiono na początku lat 50.
Biblioteka odtworzona została w renesansowym kształcie z wielką dbałością o szczegóły wykończenia wnętrz, zgodne z oryginalnymi.

bibl_makieta
Makieta Biblioteki KU w Leuven
czytelnia
Głowna czytelnia
poko_bibl
Pokój, właściwie komnata, służacy do spotkań z gośćmi
szafki
Szafki dla czytelników w podcieniach hallu – zamykane na kod elektroniczny

W ramach prekonferencji można było zwiedzić Bibliotekę UK, wraz z wystawą okolicznościową „Books under Fire: From the Flames of Leuven to the Timbuktu Renaissance”. Pierwsza część wystawy, zatytułowana „The Flames of Louvain”, przedstawiała zniszczenia Biblioteki Uniwersyteckiej, międzynarodowe wysiłki ratowania pozostałości, które ocalały i starania o sfinansowanie odbudowy i zgromadzenie zbiorów. Celem ekspozycji było nie tylko pokazanie historii dramatycznych zniszczeń, a później odbudowy, ale także zachęcenie odwiedzających do refleksji na temat ochrony dziedzictwa kulturowego w czasie konfliktu.

foto_splbibl
Zdjęcia Biblioteki KU z 1913 r. i po spaleniu

Głównym elementem drugiej części wystawy jest kolekcja „śnieżno-białych” książek spopielonych w pożarze w 1914 i przechowywanych w zamkniętych szklanych szkatułkach-trumnach.

biale_ksiazki

Obok spalonych książek prezentowane są prace młodej artystki belgijskiej Sofie Müller, stworzone ku pamięci zniszczonej w pożarze biblioteki. Trzecia część wystawy „Timbuktu renesans” zwraca uwagę na zagrożenia współczesnych konfliktów, wyświetlając stuletnie rękopisy z legendarnej bibliotek Timbuktu. W 2012 roku, prawie 400.000 z tych rękopisów zostały przekazane w tajemnicy z Timbuktu do Bamako, w celu ratowania ich przed zniszczeniem w konflikcie zbrojnym w Płn-Mali. Eksperci z KU Leuven przyczynili się do zachowania i ujawniania tych rękopisów.
Końcowym etapem zwiedzania Biblioteki KU było wejście na wieżę (48 m), skąd rozciąga się wspaniały widok na Leuven.

ml_wieza
Na wieży

Inauguracja konferencji odbyła się na Uniwersytecie w Louvain-la-Neuve (w 1968 r. uczelnia, a w tym i zbiory biblioteczne podzieliły się na flamandzko-języczny uniwersytet KU Leuven i francusko-języczny UCLw Louvain-la-Neuve.

NLouv

Referaty Alana Kramera, Trinity College Dublin „Dynamic of Destruction. Culture and Mass Killing in the First World War” Aleida Assman, University of Konstanz „The burning of books as an assault on cultural memory”. Emmanuelle Danchin, Université de Paris, IRICE „When a Library disappears: the case of the University Library of Leuven (1914 – 1928) wprowadziły w trudny temat znaczenia straty biblioteki dla społeczności lokalnej, miasta, kraju, dla zachowania dziedzictwa kulturowego.

NLouv2

Dalsza część konferencji, w tym sesja plenarna, odbywała się już na Uniwersytecie w Leuven.

widok_z_univ
Widok z najwyzszego pietra budynku Uniwersytetu w Leuven, w którym odbywały się obrady
sala_wykl
Sala wykładowa

Temat zagrożeń dla bibliotek na świecie: wojen, katastrof, ale też zagrożeń Ideologicznych dla zbiorów (cenzura, manipulacja informacjami i zbiorach, ograniczenie dostępu) dominował w sesji „Historia zniszczeń bibliotek”.
W sesjach poświęconych badaniom zbiorów bibliotecznych, zaawansowanym technologiom przetwarzania obrazu, konserwacji i ochronie kolekcji prezentowano takie przedsięwzięcia, jak konserwacja i digitalizacja Zwojów znad Morza Martwego, digitalizacja i badania rękopisów kolekcji Timbuktu, multidyscyplinarne podejście do odtworzenia i konserwacji pergaminów z Cotton Collection.

poster1
W sesji posterowej dominowały tematy dot. digitalizacji

W sesji „Biblioteki cyfrowe” wiodącym tematem były problemy prawa autorskiego i możliwości zmiany w kierunku ‘prawa cyfrowego’.
W sesji „ Studia przypadku: zniszczenie i reunifikacja” uwagę zwróciły dwa ciekawe wystąpienia prelegentów belgijskich: An Smets z KU Leuven o cyfrowej kolekcji łączącej dokumenty z Omont Collection i materiały z wykładów przechowywane w Bibliotece Uniwersyteckiej w Leuven oraz Roberta Nouwen’a z Royal Library of Belgium o bibliotece jako instrumencie demokracji i, a ogólniej, o bibliotekach w zmieniającym się świecie.
Interesującym zakończeniem konferencji były wystąpienie Herberta Van de Sompel’a z Research Library of the Los Alamos National Laboratory, jednego z twórców protokołu OAI-PMH, służącego do agregacji metadanych z wielu archwiwów i bibliotek cyfrowych. W wykładzie „A co jeśli stracimy Web?” Van de Sompel zwrócił uwagę na zalew informacji w sieci, z natury swojej jest efemerycznej, i nie podejmowanie przez biblioteki szansy stania się opiekunami materiałów informacyjnych w Internecie.

L_ratusz
XV-wieczny Ratusz w Leuven

W kończącej konferencję debacie zastanawiano się nie tylko nad tym jak biblioteki mogą chronić, konserwować swoje zbiory, ale przede wszystkim jak mogą wzmocnić swoją pozycję i dostosować rolę do potrzeb cyfrowego świata.

Na zakończenie, atrakcja turystyczna,  wspaniały zabytek Leuven – Wielki Beginaż – zespół domków, z kościołem, ogródkami, browarem, otoczony murem, przecięty rzeką. Niegdyś (aż od XIII w.) zamieszkały przez beginki, w 1962 roku Wielki Beginaż został zakupiony przez Uniwersytet w Leuven, odrestaurowany i przeznaczony dla pracowników i studentów uczelni.  w 1998 r. Groot Begijnhof został wpisany na listę dziedzictwa UNESCO.

begin4
Wielki Beginaż w Leuven

begin5

MM

Reklamy