Elsevier, jeden z największych wydawców czasopism naukowych na świecie,  nie był w stanie przedstawić modelu spełniającego wymagania konsorcjum Bibsam, reprezentującego szwedzkie uniwersytety i instytucje naukowe.  Umowa wygasa 30 czerwca i nie zostanie przedłużona.

W celu  osiągnięcia celu, jakim ma być zapewnienie do 2026 r.  natychmiastowego otwartego dostępu do opublikowanych treści naukowych ustanowionego przez rząd szwedzki, konsorcjum Bibsam, po 20 latach współpracy podjęło decyzję o nieodnowieniu umowy z Elsevierem. Aby móc dokonać koniecznego przejścia z systemu opartego na subskrypcji do systemu publikowania w otwartym dostępie, Bibsam określiło swoje wymogi:
– natychmiastowy dostęp do wszystkich artykułów opublikowanych w czasopismach Elsevier przez naukowców powiązanych z organizacjami uczestniczącymi
– zapewnienie dostępu dla uczestniczących organizacji do czytania wszystkich artykułów w 1900 czasopismach Elsevier
– zrównoważony model cenowy umożliwiający przejście na otwarty dostęp

Szwedzcy naukowcy publikują około 4 000 artykułów rocznie w czasopismach należących do Elseviera. W 2017 roku wydano 1,3 mln euro na opłaty odautorskie (APC), a oprócz tego 12 milionów euro kosztowały opłaty licencyjne za dostęp do treści publikacji.

Astrid Söderbergh Widding, prezes Uniwersytetu Sztokholmskiego, przewodnicząca komitetu sterującego konsorcjum Bibsam i szef zespołu negocjacyjnego, stwierdziła, że rosnące koszty informacji naukowych obciążają budżety uniwersytetów w skali globalnej, a wydawcy stosują wysokie marże. Alternatywą dla obecnego modelu wydawniczego i cenowego jest „otwarty dostęp”, w ramach którego instytucje płacą za publikowanie swoich artykułów, a artykuły stają się dostępne dla wszystkich do przeczytania natychmiast po ich opublikowaniu. Potrzebne jest monitorowanie całkowitego kosztu publikacji, ponieważ widoczna jest tendencja do szybkiego wzrostu kosztów zarówno czytania, jak i publikowania. Astrid Widding oświadczyła, że obecny system komunikacji naukowej musi się zmienić, a jedyną opcją jest anulowanie umowy, gdyż nie spełnia ona wymagań instytucji naukowych dotyczących trwałego przejścia na otwarty dostęp.

Naukowcy z uczestniczących organizacji będą nadal mieć dostęp do artykułów opublikowanych w latach 1995-2017 zgodnie z warunkami końcowymi po wygaśnięciu obecnej umowy, jednak nie będą już udostępnione na platformie wydawcy nowe treści oparte na subskrypcjach opublikowanych po 30 czerwca.

Konsorcjum Bibsam: od 1996 roku Szwedzka Biblioteka Narodowa negocjuje umowy licencyjne na elektroniczne zasoby informacyjne w imieniu szwedzkich uniwersytetów, agencji rządowych i instytutów badawczych. 85 organizacji uczestniczy w co najmniej jednej z 68 umów, a całkowite obroty w 2017 r. wyniosły 35 mln EUR.

Źródła:

https://www.mynewsdesk.com/se/kungliga_biblioteket/pressreleases/sweden-stands-up-for-open-access-cancels-agreement-with-elsevier-2508242

https://www.facebook.com/PlatformaOtwartejNauki/

MM

Reklamy