polbit 2 small
Fot. Dorota Wojnowska

W dniu 16 maja 2018 roku w Bibliotece Głównej Politechniki Warszawskiej odbyło się kolejne seminarium PolBiT-u, tym razem poświęcone tematowi „Bibliotekarz dziedzinowy w bibliotece akademickiej”. Seminarium koncentrowało się na zagadnieniach określających rolę, zakres kompetencji i zadań, jakie ma do spełnienia bibliotekarz dziedzinowy w ramach biblioteki akademickiej. Miało ono charakter warsztatowy, zaś jego celem było przybliżenie wymaganych kwalifikacji bibliotekarza dziedzinowego, zakresu obowiązków oraz warsztatu pracy. O swoich doświadczeniach opowiadali bibliotekarze z całej Polski, z różnych ośrodków akademickich, m. in. Olsztyna, Lublina, Gdańska, Krakowa czy Bydgoszczy.

Na początku warto zaznaczyć, i to podkreślali prelegenci, że chociaż początki działalności bibliotekarzy dziedzinowych datuje się na koniec XIX. wieku, to w Polsce stanowisko to do tej pory nie zostało wydzielone w rozumieniu formalno-prawnym. Oznacza raczej charakter pracy, zakres wykonywanych obowiązków niż oddzielne stanowisko. Z tego też zapewne wynika różnica w nazewnictwie stosowanym na określenie wydzielonych kolekcji. Jest zarówno Oddział Kolekcji Dziedzinowych (OKD) w Bibliotece Uniwersyteckiej Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, jak i Sekcja Kolekcji Dziedzinowych (SKD) w Bibliotece Głównej Politechniki Warszawskiej.

Bibliotekarz pracujący w charakterze bibliotekarza dziedzinowego czasami posiada wyższe wykształcenie z zakresu dziedziny, którą mu powierzono, uzupełnione o dodatkowe studia z bibliotekoznawstwa. Cenne jest również doświadczenie pracy w bibliotece naukowej.

Pełnienie funkcji bibliotekarza dziedzinowego wymaga od osoby, która ją pełni, stałego podnoszenia własnych kwalifikacji, udziału w licznych szkoleniach wewnętrznych i zewnętrznych, doskonałej orientacji w najnowszych trendach dotyczących wybranej (jego) dziedziny.

Na podstawie wygłoszonych prezentacji można wywnioskować, że do obowiązków bibliotekarza dziedzinowego należy: gromadzenie i rozwój księgozbioru, świadczenie usług informacyjnych, kształcenie użytkowników utrzymywanie kontaktu z uczelnią.

Odpowiednia polityka gromadzenia wiąże się ze stałym nadzorem rynku wydawniczego, orientacją w zakresie wydawanych nowości, przeglądaniem najnowszych katalogów, czytaniem recenzji w prasie specjalistycznej. W dobie wolnego dostępu do książek ważna jest też odpowiednia klasyfikacja księgozbioru. Z tym ostatnim ściśle wiąże się kolejny zakres obowiązków bibliotekarza dziedzinowego – świadczenie usług informacyjnych. Jedną z podstawowych umiejętności, na którą zwracano kilkakrotnie uwagę, jest otwarta postawa, podejście nakierowane na potrzeby użytkownika, zwane też kompetencjami miękkimi, co wspomaga bezpośrednią pracę z czytelnikiem, zwłaszcza tym trudnym, wymagającym, roszczeniowym. Warto zwrócić uwagę, że w świecie nowych technologii rola bibliotekarza ewoluuje w kierunku brokera informacji i specjalisty z określonej dziedziny wiedzy. Bibliotekarz z jednej strony jest pośrednikiem między wiedzą zgromadzoną w zasobach bibliotecznych, a z drugiej zmienia się w przewodnika po świecie informacji, pomaga odnaleźć się w środowisku zaawansowanych technologii. Dlatego tak przydatne okazują się serwisy dziedzinowe, na których promowane są aktualne wydarzenia związane z konkretną gałęzią nauki (konferencje, szkolenia), wskazywanie przydatnych baz danych i pozycji książkowych, umieszczanie pomocnych linków czy korzystanie z komunikatorów internetowych.

Prelegenci w swoich wystąpieniach wskazywali również na ważność utrzymywania bezpośredniego kontaktu z uczelnią. Kształtowanie aktywnej współpracy z przedstawicielami środowiska akademickiego okazuje się bardzo pomocne w polityce gromadzenia i uzupełniania księgozbioru. Na wielu uczelniach istnieje możliwość bezpośredniego zgłaszania zapotrzebowania na konkretne publikacje, precyzyjne określenie liczby potrzebnych podręczników akademickich czy skryptów uczelnianych. Taka współpraca owocuje zmianą postrzegania biblioteki w świecie akademickim, dostrzeganie w niej partnera w procesie naukowo-dydaktycznym.

I z tym wiąże się bezpośrednio obszar kształcenia użytkowników. Mowa tu zarówno o „zwykłych” szkoleniach bibliotecznych, objaśniających choćby funkcjonowanie katalogu, jak i bardziej zaawansowanych, pokazujących różne korzyści wynikające z umiejętnego przeszukiwania zasobów elektronicznych czy korzystania z praktycznych narzędzi, które pomagają w zbieraniu bibliografii do prac licencjackich/magisterskich oraz w samym ich pisaniu.

Polbit small 1
Fot. Dorota Wojnowska

W dobie olbrzymiego postępu technologicznego, możliwości pozyskiwania istotnych informacji z wielu różnych źródeł (tradycyjnych, jak i elektronicznych), zmienia się rola bibliotekarza, a także oczekiwania wobec niego. Rośnie znaczenie bibliotekarza dziedzinowego, który mając wiedzę ogólną na temat całości zgromadzonych zbiorów w danej bibliotece, jednocześnie jest specjalistą w konkretnej dziedzinie, co zdecydowanie przekłada się na jakość udzielanych informacji oraz ich merytoryczną wartość. Znajomość elektronicznych baz danych pomaga w sprawnej migracji między nimi w poszukiwaniu odpowiedzi na pytania użytkowników.

Głos drugi – sprawozdanie z seminarium „Polbit 2018”.

Źródła:

http://www.bg.pw.edu.pl/index.php/o-nas/wydarzenia/konferencje/polbit-2018 Dostęp 6 czerwca 2018

AN

Reklamy