OLYMPUS DIGITAL CAMERA
BIBLIOTEKA Stacji Naukowej PAN w Rzymie http://www.rzym.pan.pl/index.php/pl/biblioteka/rys-historyczny

Biblioteka Polska w Rzymie (Biblioteka Polacca di Roma) oficjalnie została otwarta jako Biblioteka Stacji Naukowej PAU w 1927 r., jednak zarówno geneza powstania biblioteki, jak i polskiego ośrodka naukowego w Wiecznym Mieście sięga czasów dawniejszych. Inspiracją do założenia tam placówki naukowej było ogłoszenie przez papieża Leona XIII w 1881 r. decyzji o otwarciu dla badaczy tajnych Archiwów Watykańskich. Z Krakowa pierwsza „Expedito Romana” wyruszyła w 1886 r. pod opieką prof. Stanisława Smolki, aby badać archiwalia pod kątem historii Polski. Projekt założenia  polskiej stacji naukowej pojawił się 2 lata później, ale do realizacji pomysłu powrócono dopiero w 1912 r. za sprawą hrabiego Józefa Michałowskiego. Ten zamieszkały w Rzymie prawnik i historyk postanowił przekazać PAU swoją bibliotekę. Przekazanie kilku tysięcy tomów nastąpiło w 1921 r. Początkowo biblioteka miała swoją siedzibę w budynku Hospicjum Polskiego św. Stanisława, a od 1938 w pałacu książąt Doria w pobliżu Placu Weneckiego.

Hr. Józef Michałowski przez lata pełnił funkcję bibliotekarza oraz faktycznego dyrektora Stacji Naukowej (1927-1946). Wybuch II. wojny światowej przerwał działalność Stacji, a dzięki staraniom Michałowskiego udało się umieścić zgromadzony księgozbiór w Bibliotece Watykańskiej i w ten sposób uchronić przed rabunkiem i rozproszeniem.

Po wojnie, ze względu na kłopoty finansowe, zarząd nad zbiorami objął brytyjski The Interim Treasury Committee for Polish Affairs. Bibliotekę i majątek Stacji Naukowej Polska odzyskała w 1946 r., natomiast w 1952 Stację przejęła Polska Akademia Nauk.

Polska Stacja Naukowa w Rzymie pod  kierownictwem Kazimierza Bulasa (1947-1950), a następnie prof. Bronisława Bilińskiego (1956-84), stopniowo wypracowała sobie dobrą pozycję w tamtejszym środowisku naukowym. Wtedy też podjęła, trwającą do dziś, współpracę z Centro Nazionale delle Ricerche (Krajowa Rada Badań Naukowych), Accademia Nazionale dei Linncei oraz innymi uczelniami włoskimi i instytutami naukowymi. Do zadań placówki należy przede wszystkim współpraca naukowa ze stroną włoską, w tym udział w realizacji umów zawartych między instytucjami naukowymi obu krajów. Zajmuje się też popularyzacją i promocją rodzimych osiągnięć badawczych poprzez organizowanie wystaw, konferencji i wykładów, prowadzenie witryny internetowej z informacjami dotyczącymi Stacji. Instytucja prowadzi też działalność wydawniczą, oprócz biuletynów czy publikacji naukowych, redaguje materiały konferencyjne we włoskojęzycznej serii Conference pochodzące z sympozjów odbywających się w siedzibie Stacji. Prowadzi również badania naukowe z zakresu nauk historycznych i archeologicznych.

W 1962 r. Stację przyjęto do Międzynarodowej Unii Instytutów Archeologii, Historii i Historii Sztuki w Rzymie, która skupia około 40 instytucji naukowych włoskich i zagranicznych.

Księgozbiór, zapoczątkowany darowizną hr. Michałowskiego, stopniowo rozrastał się o kolejne dary czy zakupy. W 1929 Karol Lanckoroński przekazał na rzecz biblioteki zbiór ok. 60 tys. fotografii renesansowych dzieł sztuki europejskiej, włoskiej oraz z Azji Mniejszej. Natomiast hr. Stanisław Badeni oddał księgozbiór dotyczący historii sztuki, a w 1932 rodzina  Alessandro d’Ancona (włoski historyk) ofiarowała zbiór rękopisów Scipone Piattolego, współautora Konstytucji 3. Maja. W 1935 przekazano bibliotece kolekcję książek Bronisława Gubrynowicza (profesor Uniwersytetów Lwowskiego i Warszawskiego, kustosz Zakładu Narodowego Ossolińskich we Lwowie).

Obecnie w Bibliotece Polskiej PAN w Rzymie znajduje się ok. 36 tys. woluminów, 300 tytułów prasy oraz komplety czasopism pochodzące z XIX i początku XX wieku, zbiory specjalne i 350 starych druków. W latach 70. dwudziestego wieku część najstarszych zbiorów przekazano Bibliotece Kórnickiej. Zgromadzony księgozbiór zawiera głównie wydawnictwa o charakterze humanistycznym, słowniki, klasykę dzieł literatury polskiej, bibliografię i opracowania z  zakresu historii i historii literatury, a także językoznawstwa. Gromadzi też publikacje dotyczące stosunków polsko-włoskich, zarówno dotyczących polityki, gospodarki, jak i literatury czy nauki. Biblioteka odpowiada na potrzeby użytkowników prowadząc informatorium, nie wypożycza jednak książek do domu, umożliwia za to złożenie zamówienia na wykonanie kserokopii i skanów.  Dokładne zapoznanie się z zasobami biblioteki pozwala katalog on-line dostępny na stronie domowej.

biblioteka polska w rzymie
Biblioteka Polska w Rzymie http://www.academie-polonaise.org/pl/index.php/component/content/?view=featured&start=25

Źródła

http://www.rzym.pan.pl/index.php/pl/o-nas/stacja-pan-w-rzymie dostęp dnia 5 lipca 2018

https://pl.wikipedia.org/wiki/Biblioteka_Polska_w_Rzymie dostęp dnia 5 lipca 2018

AN

Reklamy